Th

Toryum (Th)

Atom numarası 90, atom kütlesi 232,038 u. Aktinit.

Toryum temel bilgileri

Sembol
Th
Atom numarası
90
Atom kütlesi
232,038 u
Kategori
Aktinit
Periyot
7
Grup
Lantanit/Aktinit serisi
Erime noktası
1750 °C (3.182 °F · 2.023,15 K)
Kaynama noktası
4788 °C (8.650,4 °F · 5.061,15 K)
Yoğunluk
11,7 g/cm³
Elektron dizilimi
[Rn] 6d² 7s²

Toryum, gümüşümsü-gri renkli, hafif radyoaktif bir aktinit metalidir; uranyumdan bile daha bol bulunur.

Gelecekte daha güvenli nükleer enerji kaynağı olarak kullanılma potansiyeliyle, günümüzde aktif araştırma konusu olmaya devam ediyor.

Uranyumun daha güvenli olabilecek rakibi

Toryum, yer kabuğunda uranyumdan yaklaşık üç kat daha bol bulunur ve bazı nükleer mühendislik uzmanlarına göre, geleneksel uranyum reaktörlerine kıyasla daha az uzun ömürlü radyoaktif atık üreten ve erimeye karşı doğal olarak daha dirençli reaktör tasarımlarında kullanılabilir.

Hindistan gibi büyük toryum rezervlerine sahip ülkeler, bu potansiyeli değerlendirmek için onlarca yıldır 'sıvı florürlü toryum reaktörü' (LFTR) gibi deneysel teknolojiler üzerinde araştırma yürütüyor.

Kamp lambalarının unutulan parlaklık sırrı

20. yüzyılın büyük bölümünde, gaz lambalarındaki 'Welsbach örgüsü' adı verilen ağ, toryum dioksitle kaplanarak alevin ışığını çok daha parlak ve beyaz hâle getiriyordu.

Bu örgüler hafif radyoaktif olduğundan, radyasyon güvenliği standartları sıkılaştıkça zamanla kullanımdan kaldırıldı; ancak bazı eski kamp lambası koleksiyonlarında hâlâ bulunabilirler.

Toryum nerelerde kullanılır?

  • Deneysel nükleer reaktör yakıtı araştırmalarında (uranyuma alternatif olarak)
  • Tarihsel olarak gaz lambası örgülerinde (Welsbach filaman, toryum dioksit)
  • Havacılık ve uzay alaşımlarında (yüksek sıcaklık dayanımı için)
  • Bazı optik cam ve kamera lenslerinde (kırılma indisini artırmak için)

Toryum tarih çizelgesi

  1. Berzelius'un keşfi

    Jöns Jacob Berzelius, Norveç'te bulunan bir mineral örneğinde toryumu keşfetti ve Thor'a ithafen adlandırdı.

İlgili elementler

Kaynaklar

Atom kütleleri IUPAC'ın (Uluslararası Temel ve Uygulamalı Kimya Birliği) standart atom ağırlıkları tablosuna dayanır.

← Periyodik tabloya dön