Lu

Lutesyum (Lu)

Atom numarası 71, atom kütlesi 174,967 u. Lantanit.

Lutesyum temel bilgileri

Sembol
Lu
Atom numarası
71
Atom kütlesi
174,967 u
Kategori
Lantanit
Periyot
6
Grup
Lantanit/Aktinit serisi
Erime noktası
1663 °C (3.025,4 °F · 1.936,15 K)
Kaynama noktası
3402 °C (6.155,6 °F · 3.675,15 K)
Yoğunluk
9,84 g/cm³
Elektron dizilimi
[Xe] 4f¹⁴ 5d¹ 6s²

Lutesyum, gümüşümsü-beyaz renkli, lantanit serisinin en sert ve en yoğun üyesidir.

Bu seride, atom yapısındaki elektron dizilimi tamamlanmış olduğu için kimyasal olarak diğer lantanitlere göre biraz farklı davranan, seriyi tamamlayan son elementtir.

Lantanit dizisinin son ve en pahalı üyesi

Lutesyum, doğal lantanitler arasında en nadir bulunan ve en pahalı olanlardan biridir -- bu durum, hem doğal bolluğunun düşük olmasından hem de diğer lantanitlerden ayrıştırılmasının son derece zahmetli olmasından kaynaklanır.

Elementin adı, keşfedildiği Paris şehrinin Roma döneminden kalma Latince adı 'Lutetia'ya bir gönderme yapar -- tıpkı germanyumun Almanya'ya, galyumun Fransa'ya (Gallia) gönderme yapması gibi, bilim insanlarının elementleri kendi ülkelerine ithaf etme geleneğinin bir örneğidir.

Kanser görüntülemesinin hassas aracı

Lutesyum oksiortosilikat kristalleri, PET (pozitron emisyon tomografisi) taramalarında gama ışınlarını son derece hızlı ve hassas biçimde algılayarak vücuttaki tümörlerin ve metabolik anormalliklerin net görüntülenmesini sağlar.

Ayrıca lutesyum-177 izotopu, bazı nöroendokrin tümör türlerinin tedavisinde hedefe yönelik radyoterapi ajanı olarak umut verici klinik sonuçlar göstermiştir.

Lutesyum nerelerde kullanılır?

  • PET taramalarında kullanılan dedektör kristallerinde (lutesyum oksiortosilikat, LSO)
  • Petrol rafinerilerinde katalizör olarak
  • Bazı kanser tedavilerinde radyoaktif izotop taşıyıcı olarak (lutesyum-177)
  • Yüksek hassasiyetli jeolojik tarihleme çalışmalarında

Lutesyum tarih çizelgesi

  1. Urbain'in keşfi

    Georges Urbain, 'iterbiyum'un aslında iki element içerdiğini fark ederek lutesyumu ayrıştırdı ve Paris'e ithafen adlandırdı.

İlgili elementler

Kaynaklar

Atom kütleleri IUPAC'ın (Uluslararası Temel ve Uygulamalı Kimya Birliği) standart atom ağırlıkları tablosuna dayanır.

← Periyodik tabloya dön