Er

Erbiyum (Er)

Atom numarası 68, atom kütlesi 167,259 u. Lantanit.

Erbiyum temel bilgileri

Sembol
Er
Atom numarası
68
Atom kütlesi
167,259 u
Kategori
Lantanit
Periyot
6
Grup
Lantanit/Aktinit serisi
Erime noktası
1529 °C (2.784,2 °F · 1.802,15 K)
Kaynama noktası
2868 °C (5.194,4 °F · 3.141,15 K)
Yoğunluk
9,07 g/cm³
Elektron dizilimi
[Xe] 4f¹² 6s²

Erbiyum, gümüşümsü-beyaz renkli bir lantanit metalidir ve modern internet altyapısının görünmez bir bileşeni olarak fiber optik iletişimde kritik rol oynar.

İsveç'in Ytterby köyünden adını alan dört elementten biridir.

Küresel internetin görünmez güçlendiricisi

Uzun mesafeli fiber optik kablolarda ışık sinyali mesafe arttıkça zayıflar; erbiyum katkılı fiber amplifikatörler, bu zayıflayan sinyali elektronik dönüşüme gerek kalmadan doğrudan optik olarak güçlendirebilir.

Bu teknoloji, kıtalar arası internet trafiğini taşıyan denizaltı fiber optik kabloların pratik olarak çalışabilmesini sağlayan kritik bir buluş olarak kabul edilir.

Terbiyumun keşif ortağı

Erbiyum, terbiyumla birlikte aynı araştırma sürecinde, aynı yitriyum oksit örneğinden ayrıştırıldı -- bu iki element, Ytterby köyünün mineral zenginliğinin doğrudan bir kanıtı olarak kimya tarihine birlikte geçti.

İlginç biçimde, erbiyum ve terbiyum isimleri de aynı köy adından türetilmiş olmasına rağmen, kimyasal keşif sürecinde başlangıçta birbirine karıştırılmıştı.

Erbiyum nerelerde kullanılır?

  • Fiber optik amplifikatörlerinde (erbiyum katkılı fiber amplifikatörler, EDFA)
  • Pembe-kırmızı renkli cam ve porselen sırlarında
  • Nükleer reaktör kontrol çubuklarında (nötron soğurucu)
  • Cerrahi ve dermatolojik lazerlerde (Er:YAG lazerleri, cilt yenileme)

Erbiyum tarih çizelgesi

  1. Mosander'in keşfi

    Carl Gustaf Mosander, yitriyum oksidi örneklerini incelerken erbiyum ve terbiyumu aynı anda keşfetti.

  2. Fiber amplifikatörün geliştirilmesi

    Southampton Üniversitesi'nde erbiyum katkılı fiber amplifikatör teknolojisi geliştirilerek küresel fiber optik iletişimde devrim yarattı.

İlgili elementler

Kaynaklar

Atom kütleleri IUPAC'ın (Uluslararası Temel ve Uygulamalı Kimya Birliği) standart atom ağırlıkları tablosuna dayanır.

← Periyodik tabloya dön