Hesaplama Araçları
- Seyir Süresi Hesaplama — mesafe ve hızdan (knot dahil) seyir süresini hesapla.
- Hız Dönüşümleri — knot, km/saat, mph ve diğer hız birimleri.
- Uzunluk Dönüşümleri — deniz mili, metre ve diğer uzunluk birimleri.
- Büyük Daire Mesafesi Hesaplama — iki koordinat arasındaki en kısa küre-üzeri mesafeyi ve başlangıç rotasını hesapla.
Gemi Tonaj Terimleri (GT / NT / DWT)
"Tonaj" denizcilikte tek bir ölçüyü değil, farklı amaçlara hizmet eden birkaç farklı kavramı ifade eder:
| Terim | Ölçtüğü Şey | Tanım | Kullanım Alanı |
|---|---|---|---|
| GT (Gros Tonaj) | Hacim (birimsiz gösterge) | Geminin toplam kapalı iç hacmi | Liman ücretleri, tescil, gemi büyüklüğü sınıflandırması |
| NT (Net Tonaj) | Hacim (birimsiz gösterge) | Ticari amaçlı kullanılabilir hacim (GT − teknik alanlar) | Liman/kanal geçiş ücretleri |
| DWT (Ölü Ağırlık Tonajı) | Ağırlık (ton) | Kargo + yakıt + su + erzam + mürettebat toplam ağırlığı | Kargo taşıma kapasitesi karşılaştırması |
GT ve NT hesaplaması, geminin ayrıntılı iç hacim ölçümlerine dayanan ve Uluslararası Tonilato Ölçme Sözleşmesi'nde (IMO) tanımlanan resmî bir formülle yapılır; bu yüzden burada bir hesaplayıcı değil, kavramların ne anlama geldiğini açıklayan bir referans sunuyoruz. Kesin tonaj değerleri geminin tonilato belgesinde yer alır.
Beaufort (Bofor) Rüzgar Şiddeti Skalası
Kaptan Francis Beaufort tarafından geliştirilen bu skala, rüzgar hızını görsel deniz durumu gözlemlerine bağlayan 0-12 arası bir sınıflandırmadır — hâlâ hava/deniz raporlarında yaygın kullanılır:
| Bofor No | Tanım | Rüzgar Hızı | Deniz Durumu |
|---|---|---|---|
| 0 | Sakin | < 1 km/h | Deniz ayna gibi |
| 3 | Tatlı Rüzgar | 12-19 km/h | Büyük dalgacıklar, köpüklü tepeler |
| 6 | Kuvvetli Rüzgar | 39-49 km/h | Büyük dalgalar, yaygın köpük |
| 8 | Fırtına | 62-74 km/h | Orta yükseklikte dalgalar, kırılan tepeler |
| 10 | Tam Fırtına | 89-102 km/h | Çok yüksek dalgalar, görüş azalır |
| 12 | Kasırga | ≥ 118 km/h | Hava köpük ve spreyle dolu |
Sık Sorulan Sorular
GT (Gros Tonaj) ile DWT (Ölü Ağırlık Tonajı) arasındaki fark nedir?
GT (Gross Tonnage), geminin kapalı iç hacmini ifade eden hacimsel bir ölçüdür; bir ağırlık birimi değildir. DWT (Deadweight Tonnage) ise geminin taşıyabileceği toplam ağırlığı (kargo, yakıt, su, mürettebat dahil) ifade eder.
NT (Net Tonaj) nedir?
NT (Net Tonnage), geminin yolcu ve kargo taşımaya ayrılan kullanılabilir hacmini ifade eder; GT'den makine dairesi, mürettebat mahalli gibi ticari olmayan alanlar çıkarılarak hesaplanır. Liman ve kanal geçiş ücretleri sıklıkla NT'ye göre belirlenir.
Neden denizcilikte km yerine deniz mili kullanılır?
Deniz mili, Dünya üzerindeki enlem dairesinin 1 dakikalık yayına eşit olacak şekilde tanımlanmıştır; bu da onu harita ve pusula koordinatlarıyla (enlem/boylam dakikası) doğrudan uyumlu, seyir için pratik bir birim yapar.
Beaufort (Bofor) skalası nedir?
Beaufort skalası, rüzgar hızını 0'dan 12'ye kadar deniz durumu gözlemlerine bağlayan uluslararası bir sınıflandırmadır. Günümüzde hâlâ hava/deniz raporlarında referans olarak kullanılır.
Demir Zinciri (Kaloma) Genel Kuralı
Demirleme yaparken bırakılacak zincir uzunluğu (kaloma), su derinliğine, hava/akıntı koşullarına ve teknenin büyüklüğüne göre değişir. Yaygın kullanılan genel kural, sakin koşullarda su derinliğinin 3-5 katı kadar zincir bırakmaktır; rüzgar ve akıntı arttıkça bu oran yükseltilir. Bu, gemiye ve koşullara göre değişen bir seyirci kuralıdır — kesin değer için geminin demirleme prosedürleri ve kaptanın değerlendirmesi esastır.
Kaynaklar
Tonaj terim tanımları, IMO'nun Uluslararası Tonilato Ölçme Sözleşmesi'ndeki (International Convention on Tonnage Measurement of Ships) genel tanımlarına dayanmaktadır. Kesin tonaj hesaplamaları için geminin resmî tonilato belgesi ve yetkili sınıflandırma kuruluşu esas alınmalıdır.