Hesaplama Araçları
- Kablo Kesiti Hesaplama — gerilim, akım, uzunluk ve izin verilen gerilim düşümünden gereken minimum kablo kesitini hesapla.
- Gerilim Düşümü Hesaplama — mevcut kablo kesiti ve hat uzunluğuna göre gerilim düşümünü hesapla.
- Motor Akımı Hesaplama — motor gücü, gerilim ve güç faktöründen çekilen akımı hesapla.
- kW → Amper Hesaplama / Amper → kW Hesaplama
- Ohm Yasası Hesaplayıcısı — gerilim, akım ve direnç arasında dönüşüm yap.
- Elektrik Tüketimi Hesaplama — cihazların günlük/aylık kWh tüketimini ve tahmini faturasını hesapla.
- Volt / Amper Birim Dönüşümleri · Direnç (Ohm) Dönüşümleri · Kapasitans (Farad) Dönüşümleri · Endüktans (Henry) Dönüşümleri · Elektrik Yükü (Coulomb) Dönüşümleri
- AWG - mm² Çevirici — Amerikan tel gauge (AWG) ölçüsü ile mm² kesit alanı arasında dönüşüm yap.
- LED Ampul Tasarruf Hesaplama — akkor/halojen ampulden LED'e geçişin yıllık tasarrufunu ve amortisman süresini hesapla.
- Güneş Paneli Amortisman Hesaplama — sistem gücü ve bölgeye göre güneş panelinin kaç yılda kendini çıkardığını hesapla.
Sigorta (Otomat) Amper Kademeleri
IEC 60898 standardına göre yaygın kullanılan tercih edilen (preferred) sigorta anma akımı değerleri ve tipik kullanım alanları:
| Anma Akımı | Tipik Kullanım |
|---|---|
| 6 A | Küçük aydınlatma hatları |
| 10 A | Aydınlatma devreleri |
| 16 A | Priz devreleri (standart oda) |
| 20 A | Mutfak, yoğun priz hattı |
| 25 A | Klima, elektrikli fırın gibi tekil yükler |
| 32 A | Elektrikli ocak, yoğun yük hatları |
| 40 A | Ana dağıtım alt hatları |
| 50 A | Ana dağıtım alt hatları (yüksek yük) |
| 63 A | Bina/daire ana sigortası (tipik) |
Bu değerler standart üretim kademeleridir; bir devre için doğru sigorta seçimi kablo kesiti, yük tipi ve toplam tesisatın projesine göre belirlenmelidir.
Sigorta Tip Karakteristikleri (B / C / D)
| Tip | Anlık Açma Akımı | Tipik Kullanım |
|---|---|---|
| B Tipi | 3-5 × In | Aydınlatma, priz devreleri, konut tesisatı |
| C Tipi | 5-10 × In | Motor, transformatör gibi orta ani akımlı yükler |
| D Tipi | 10-20 × In | Büyük motor, transformatör, X-ray gibi yüksek ani akımlı yükler |
Kablo Renk Kodları (IEC 60446)
| İletken | Standart Renk |
|---|---|
| Faz (L1 / Line) | Kahverengi |
| Faz (L2) | Siyah |
| Faz (L3) | Gri |
| Nötr (N) | Mavi |
| Toprak (PE) | Sarı-Yeşil (çizgili) |
Türkiye Şebeke Gerilimi
| Sistem | Gerilim | Frekans |
|---|---|---|
| Tek Faz (Konut) | 230 V | 50 Hz |
| Üç Faz (Sanayi/Ticari) | 400 V | 50 Hz |
AWG - mm² Kablo Kesiti Karşılıkları
İthal ekipman veya ABD/Kanada kaynaklı şemalarda kablo kesitleri genellikle AWG (American Wire Gauge) cinsindendir. Yaklaşık metrik karşılıkları:
| AWG | Metrik Karşılık |
|---|---|
| 14 AWG | ≈ 2,08 mm² (yaygın karşılık: 2,5 mm²) |
| 12 AWG | ≈ 3,31 mm² (yaygın karşılık: 4 mm²) |
| 10 AWG | ≈ 5,26 mm² (yaygın karşılık: 6 mm²) |
| 8 AWG | ≈ 8,37 mm² (yaygın karşılık: 10 mm²) |
| 6 AWG | ≈ 13,3 mm² (yaygın karşılık: 16 mm²) |
Bu tablo yalnızca kesit alanı karşılığını gösterir; akım taşıma kapasitesi yalıtım tipi ve montaj yöntemine göre değiştiğinden, gerçek proje için üreticinin veya ilgili standardın (IEC/TSE) tablosuna bakılmalıdır.
Sık Sorulan Sorular
1 kW kaç amper eder?
Bu, gerilime ve faz sayısına göre değişir. Tek faz 230V'ta yaklaşık 4,3 A, üç faz 400V'ta yaklaşık 1,4 A'dır (güç faktörü 1 varsayımıyla). Kesin değeri, gerilim ve güç faktörünü girerek kW ↔ Amper Hesaplama aracımızla bulabilirsin.
B tipi ve C tipi sigorta arasındaki fark nedir?
Bu, sigortanın anlık (kısa devre) açma akımı eşiğini belirler. B tipi, anma akımının 3-5 katında açar ve aydınlatma/priz gibi düşük ani akımlı devrelerde kullanılır. C tipi, 5-10 katında açar ve motor, transformatör gibi orta seviye ani akım (inrush current) çeken yüklerde tercih edilir. D tipi ise 10-20 kat ile büyük motor ve transformatör gibi çok yüksek ani akımlı yükler içindir.
Kablo kesiti nasıl belirlenir?
Kablo kesiti iki kritere göre belirlenir: akım taşıma kapasitesi (termal sınır) ve izin verilen gerilim düşümü. Kablo Kesiti Hesaplama aracımız gerilim düşümü kriterine göre gereken minimum kesiti hesaplar; nihai seçimde kablonun akım taşıma kapasitesinin de (üreticinin veya ilgili standardın tablosuna göre) yeterli olduğu kontrol edilmelidir.
Kaynaklar
Sigorta anma akımı kademeleri IEC 60898-1 standardındaki tercih edilen değerlere, kablo renk kodları IEC 60446 standardına dayanmaktadır. Bu sayfa yalnızca referans ve hesaplama amaçlıdır; nihai tesisat kararları için her zaman yetkili bir elektrik mühendisi/elektrikçiye ve yürürlükteki yönetmeliklere (TEDAŞ, TSE) başvurulmalıdır.