Amerikyum temel bilgileri
- Sembol
- Am
- Atom numarası
- 95
- Atom kütlesi
- 243 u
- Kategori
- Aktinit
- Periyot
- 7
- Grup
- Lantanit/Aktinit serisi
- Erime noktası
- 1176 °C (2.148,8 °F · 1.449,15 K)
- Kaynama noktası
- 2011 °C (3.651,8 °F · 2.284,15 K)
- Yoğunluk
- 12,0 g/cm³
- Elektron dizilimi
- [Rn] 5f⁷ 7s²
Amerikyum, gümüşümsü-beyaz renkli, yapay olarak üretilen radyoaktif bir aktinit metalidir.
Diğer birçok aktinitin aksine, günlük hayatta -- neredeyse her evin tavanında -- doğrudan karşılaşabileceğimiz nadir sentetik elementlerden biridir.
Tavanınızdaki gizli aktinit
Dünyadaki hemen her iyonizasyon tipi duman dedektörü, içinde küçük, tamamen kapalı bir kapsül hâlinde birkaç mikrogram amerikyum-241 barındırır -- bu, yaydığı alfa parçacıklarıyla havayı sürekli olarak iyonize ederek dedektörün duman parçacıklarını algılamasını sağlar.
Bu kullanım o kadar yaygındır ki, amerikyum muhtemelen sıradan bir insanın günlük hayatında en yakın mesafede bulunacağı sentetik radyoaktif elementtir -- üstelik miktarı ve kapsüllenme biçimi sayesinde tamamen güvenlidir.
Savaşın gölgesinde doğan, kıtanın adını taşıyan element
Amerikyum, II. Dünya Savaşı'nın en gizli araştırma programlarından biri olan Manhattan Projesi kapsamında üretildi; keşfi, savaş bitip gizlilik kaldırılana kadar kamuoyuna açıklanmadı.
Element, evropiyumun Avrupa'ya ithaf edilmesine benzer biçimde, kıtasal bir isimlendirme geleneğini sürdürerek Amerika kıtalarına ithafen adlandırıldı.
Amerikyum nerelerde kullanılır?
- Ev tipi duman dedektörlerinde (iyonizasyon sensörü olarak)
- Endüstriyel kalınlık ve yoğunluk ölçüm cihazlarında
- Bazı taşınabilir X-ışını spektrometrelerinde
- Nötron kaynağı gerektiren jeolojik kuyu ölçüm ekipmanlarında
Amerikyum tarih çizelgesi
Seaborg ekibinin üretimi
Glenn T. Seaborg liderliğindeki ekip, Manhattan Projesi'nin gizliliği altında amerikyumu ilk kez yapay olarak üretti.
Kamuoyuna açıklanması
Savaşın bitmesinin ardından amerikyumun keşfi kamuoyuna duyuruldu.
İlgili elementler
Kaynaklar
Atom kütleleri IUPAC'ın (Uluslararası Temel ve Uygulamalı Kimya Birliği) standart atom ağırlıkları tablosuna dayanır.
← Periyodik tabloya dön